Konferencja Pokazać-Przekazać

26-28 sierpnia 2011 roku odbyła się piąta już edycja konferencji Pokazać-Przekazać zorganizowana przez Centrum Nauki Kopernik. Wzięło w niej udział 200 nauczycieli.

Na spotkaniu uczestnicy wspólnie zastanawiali się nad problemem interdyscyplinarności w nauczaniu, likwidowaniu granic między przedmiotami szkolnymi i konieczności łączenia wiedzy z różnych dziedzin nauki.

Program konferencji był bardzo bogaty. Pedagodzy, m.in.: wzięli udział w warsztatach Klubów Młodego Odkrywcy, na których dowiedzieli się, jak założyć i prowadzić taki Klub; zapoznali się z możliwościami laboratoriów, które jeszcze w tym roku otworzy CNK; uczestniczyli w naukowym happeningu, polegającym na wspólnym konstruowaniu olbrzymiego modelu węglowej nanorurki. Zapoznali się także z dwoma zestawami pomocy naukowych, umożliwiającymi przeprowadzanie różnorodnych eksperymentów w trakcie lekcji oraz sprawdzili, jak metodami Marii Curie można zważyć powietrze i pokazać działanie prawa Archimedesa.

Podczas wykładów zaproszeni naukowcy podzielili się z nauczycielami swoimi doświadczeniami z zakresu łączenia różnych dziedzin wiedzy. Pedagodzy zwiedzili również wszystkie wystawy stałe Centrum, poznali interdyscyplinarne eksponaty oraz obejrzeli projekcję w planetarium Niebo Kopernika.

PROGRAM KONFERENCJI (do pobrania w pdf.)

W roku 2010 konferencja odbyła się w dniach 19-21 marca w Warszawskim Centrum Innowacji Edukacyjno-Społecznych i Szkoleń, już po raz czwarty zorganizowało ją Centrum Nauki Kopernik. Zainteresowanie spotkaniem było ogromne – już po kilku dniach od rozpoczęcia zapisów wszystkie miejsca zostały zarezerwowane.
Uczestnicy Pokazać-Przekazać wymieniali się doświadczeniami na temat nowoczesnych, interaktywnych metod nauczania, sposobów uatrakcyjnienia lekcji i rozwijania zainteresowań uczniów. Wspólnie opracowywali eksperymenty, które później będzie można wykorzystać na zajęciach. Podczas konferencji wręczono nagrody
i dyplomy laureatom konkursu Wystrzałowa lekcja - na scenariusz lekcji z użyciem eksperymentu.
Konkurs był skierowany do nauczycieli biologii, chemii lub fizyki i astronomii szkół gimnazjalnych
oraz ponadgimnazjalnych. Zorganizowały go wspólnie: Centrum Nauki Kopernik i Fundacja Partners Polska.
Jego zwycięzcą został pan Władysław Broszko za scenariusz lekcji fizyki pt. "Poszukajmy napięcia elektrycznego".
Gościem specjalnym konferencji był dr Miha Kos, uznany słoweński demonstrator nauki, dyrektor Hisa Eksperimentov (Domu Eksperymentów) – centrum nauki w Lublanie. W sobotę (20 marca) specjalnie
dla uczestników Pokazać-Przekazać przeprowadził pełne niespodzianek naukowe show oraz warsztaty
pt. CentreOfGravitology, których bohaterem był środek ciężkości.
W niedzielę (21 marca) w Teatrze Ateneum publiczności niebiorącej udziału w konferencji dr Kos zaprezentował dwa pokazy CentreOfGravitology. Widzowie dowiedzieli się między innymi, co sprawia, że możemy utrzymać równowagę, jak zmienia się środek ciężkości człowieka w zależności od ułożenia jego ciała oraz jak można określić środek ciężkości w przedmiotach codziennego użytku.

Jak sprawić, by zdobywanie wiedzy stało się wspaniałą przygodą? Czy lekcje w szkołach mogą być „wystrzałowe”, a uczniowie chętni do nauki? Czy eksperymenty prowadzone
na lekcjach muszą być drogie?

Blisko 110 osób wzięło udział w konferencji Pokazać-Przekazać dla demonstratorów i popularyzatorów nauki, która odbyła się w dniach 12-14 marca 2009 r. Była to już III edycja tej konferencji;
w tym roku skierowana głównie do nauczycieli, którzy przeprowadzają na lekcjach eksperymenty,
by w ten sposób wyjaśniać prawa nauki i pobudzać kreatywność uczniów.
Podczas targów eksperymentów zorganizowanych na rozpoczęcie konferencji, w czwartek 12 marca, mogli oni wymieniać się doświadczeniami i dyskutować na temat warsztatu prowadzenia eksperymentów. Targi odbyły się po raz pierwszy w Polsce – nauczyciele oraz przedstawiciele centrów nauki prezentowali swoje doświadczenia i przeprowadzali pokazy naukowe z różnych dziedzin wiedzy. Można było zobaczyć m.in.: jak działają przekładnie zębate, odkryć niezwykłe własności figur przestrzennych, dowiedzieć się, jak Faraday zbudował pierwszy silnik oraz przy użyciu binokularów przyjrzeć się zwierzętom żyjącym w Bałtyku i w rejonie Indopacyfiku.

Tego dnia uhonorowani zostali także nauczyciele przygotowujący oparte na doświadczeniach autorskie lekcje: odebrali nagrody i dyplomy w konkursie Wystrzałowa lekcja. Zdobywca pierwszego miejsca
na najlepszy scenariusz lekcji z użyciem eksperymentu w kategorii chemia – mgr inż. Danuta Jesiak
z Zespołu Szkół im. Hipolita Cegielskiego w Rogoźnie - pokazała "Dlaczego preparatu Spec do rur
nie można stosować do instalacji aluminium". Eksperyment ten badał właściwości aluminium, pokazywał różne metody otrzymywania wodoru, a także uświadamiał uczniom obecność chemii w życiu codziennym.

Następnego dnia, w piątek 13 marca, nauczyciele oraz inni popularyzatorzy uczestniczący w konferencji dyskutowali o sposobach na tanie eksperymenty, o współpracy z centrami nauki oraz o organizowaniu szkolnych klubów doświadczalnych i festiwali nauki. Uczestnicy konferencji wzięli też udział
w  warsztatach na temat „science communication”,  prowadzonych przez specjalnego gościa konferencji - prof. Franka Burneta z Wielkiej Brytanii. Ten znany na świecie specjalista w dziedzinie „science communication”, z wieloletnim doświadczeniem w organizowaniu i szkoleniu z interaktywnych
i alternatywnych form edukacji, dzielił się z uczestnikami konferencji swoimi  doświadczeniami
na temat popularyzacji nauki i sposobów komunikacji naukowej.
W sobotę, 14 marca uczestnicy mogli zobaczyć prof. Burneta podczas nietypowych działań popularyzujących naukę. Moderował publiczną dyskusję pt. „Poznaj maszynę genową”. Dotyczyła ona społecznego i etycznego znaczenia najnowszych odkryć genetycznych oraz najbliższej przyszłości
tej dziedziny nauki. Dyskusję poprzedziła krótka inscenizacja przeprowadzona przez animatorów Centrum Nauki Kopernik, która w żartobliwej formie wprowadziła widzów w temat dotyczący genetyki człowieka. Uczestnicy dyskusji zastanawiali się m.in., czy chcieliby w przyszłości ujawić swoje profile genetyczne wraz z chorobami i niektórymi zapisanymi w nich skłonnościami na użytek policji, rządu czy szkoły oraz jakie mogłoby to mieć konsekwencje. 

Blisko 90 osób uczestniczyło w konferencji Pokazać-Przekazać zorganizowanej przez Centrum Nauki Kopernik w dniach 18-20 kwietnia 2008 roku w Gimnazjum i Liceum
im. Stefana Batorego w Warszawie. Przez dwa pierwsze dni uczestnicy prezentowali
swoje pokazy naukowe i wymieniali się doświadczeniami. Ostatniego dnia, w niedzielę, odbyły się specjalne pokazy otwarte dla publiczności.

Konferencja Pokazać-Przekazać odbywa się cyklicznie. Pierwsza miała miejsce w październiku 2007 roku i pokazała, że takie spotkania są bardzo potrzebne. Jest ona przeznaczona dla osób prowadzących pokazy z różnych dziedzin nauki i stanowi forum wymiany doświadczeń oraz okazję do wspólnego doskonalenia warsztatu demonstratora. Wśród uczestników przeważają nauczyciele, studenci
i pracownicy naukowi, osoby z ośrodków kulturalno-naukowych oraz innych jednostek zajmujących się popularyzacją nauki. Łączy ich pomysłowość oraz zapał do prowadzenia pokazów naukowych.
Pokazy takie są bardzo skuteczną formą popularyzacji nauki – w atrakcyjny, widowiskowy i często zabawny sposób pokazują naukowe zjawiska. Pomagają je zrozumieć, ale przede wszystkim wzbudzają zainteresowanie, skłaniają do zadawania sobie pytań i szukania na nie odpowiedzi. Pokazują,
jak fascynująca może być nauka i zajmowanie się nią.

Konferencja Pokazać-Przekazać ma formę warsztatów. Uczestnicy przedstawiają na scenie
swoje propozycje pokazów, które potem omawiają wspólnie. W tym roku w ciągu dwóch dni
odbyły się 24 pokazy z różnych dziedzin wiedzy. Podczas zabawnego widowiska o nietypowych metodach pompowania balonów animatorzy Centrum Nauki Kopernik tłumaczyli, czym jest ciśnienie
i jakie prawa nim rządzą.
Marek Pawłowski z Instytutu Problemów Jądrowych pokazywał „Fizykę z balonika” i udowadniał,
że balon nie jest tak delikatny, jak go opisują a dodatkowo, że jego wytrzymałość zależy od… koloru!
To jego pokaz zyskał najwyższe oceny w przeprowadzonej wśród uczestników ankiecie.
Show „Współczesny Robinson – poradnik rozbitka” pokazywał nowoczesne techniki krzesania ognia oraz jak z bezludnej wyspy wysłać wiadomość bez użycia poczty. Nie zabrakło też pokazów z szeroko pojętej humanistyki, np. „Pudełko zwane wyobraźnią” przedstawiane przez pracowników Muzeum Literatury.

Od jednego z najlepszych demonstratorów nauki w Europie - Waltera Ginckelsa z belgijskiego centrum nauki Technopolis - uczestnicy konferencji mogli się też uczyć warsztatu prowadzenia pokazów. Przedstawił on swoje show i dzielił się doświadczeniami w zakresie przygotowania i prowadzenia pokazów naukowych.

Ostatniego dnia konferencji Walter Ginckels oraz animatorzy Centrum Nauki Kopernik wystąpili przed warszawiakami w Audytorium Maximum na Uniwersytecie Warszawskim. Walter w swoim niezwykle widowiskowym show zaprezentował m.in. kontrolowane eksplozje metanu i metanolu, odkurzacz przerobiony na wyrzutnię rakiet oraz strzelbę z ziemniaków. Animatorzy pokazywali, jak wygląda dźwięk i pozwalali poczuć go na własnej skórze, obrazowo wyjaśniali też właściwości fali dźwiękowej.
Zaprosili również widzów do robienia instrumentów muzycznych z prostych przedmiotów, by potem zagrać na nich "Odę do fizyki".