Rola centrów nauki na świecie

Czy centra nauki są odpowiedzią na zapotrzebowanie społeczne?

Od 1996 r. można zauważyć znaczną intensyfikację debaty publicznej w takich obszarach jak klimat, energetyka, zagrożenie pandemiczne, ochrona prywatności czy badania naukowe. Ponadto rewolucja cyfrowa, która wprowadziła technologię do naszego codziennego życia, stworzyła także nowe sposoby komunikowania i uczenia się. Odpowiedzią na te potrzeby stały się centra nauki, z których każde dostosowane jest do potrzeb lokalnej społeczności i działa na zasadzie pełnej otwartości.

Zarówno władze publiczne, jak i organizacje naukowe oraz międzynarodowe instytucje, wielonarodowe korporacje i środowiska akademickie, dostrzegają potrzebę zaangażowania społeczeństwa w globalną debatę na temat roli nauki i technologii w stymulowaniu rozwoju oraz zapewnieniu dobrobytu i zamożności. Prawie 3000 zlokalizowanych na całym świecie centrów nauki postawiło sobie za cel edukację opartą na doświadczeniu, czym zjednało sobie zaufanie ponad 310 milionów osób odwiedzających je każdego roku.

Jednakże można zauważyć, że zakres działalności centrów nauki w coraz większym stopniu wykracza poza samo demonstrowanie zjawisk przyrodniczych. Wiele centrów podejmuje próby angażowania społeczeństwa w dialog na temat globalnych problemów, wyposażając poszczególnych liderów lokalnych społeczności w niezbędne narzędzia pracy oraz przyczyniając się do realizacji Milenijnych Celów Rozwoju oraz Celów Zrównoważonego Rozwoju.

ROSNĄCE ZNACZENIE CENTRÓW NAUKI NA ŚWIECIE

Każdego roku powstają nowe centra nauki w szczególności w Afryce, Ameryce Południowej, krajach basenu Morza Śródziemnego, Europie Środkowo-Wschodniej oraz w Azji. Centra te kładą szczególny nacisk na uwzględnienie lokalnego kontekstu, rodzimych zasobów wiedzy oraz zróżnicowania wśród odbiorców. Można by wymienić szereg przykładów intensywnego dialogu świata nauki ze społeczeństwem, w wyniku którego idee oparte na wiedzy znajdują swoje odzwierciedlenie w procesach decyzyjnych. Współcześni ludzie są dużo lepiej przygotowani do udziału w inwestycjach w naukę i realizacji planów rozwojowych, przez co mogą wnosić aktywny wkład w rozwiązywanie zarówno problemów globalnych, jak i lokalnych. Znaczący wzrost zakresu promowania kreatywności, pomysłowości i innowacyjności przez centra nauki stał się kluczem do bardziej zrównoważonego rozwoju.

ŚWIATOWY SZCZYT CENTRÓW NAUKI 2014

W ostatnich latach wystąpiła znaczna intensyfikacja działań w zakresie partnerstwa, promowania nauki i zaangażowania prowadzonych ponad kulturowymi, politycznymi, gospodarczymi i geograficznymi granicami. Globalna współpraca ze szkolnictwem, sztuką, światem biznesu, decydentami i mediami ma obecnie bardziej intensywny charakter. Światowy Szczyt Centrów Nauki 2014 stworzył możliwość kontynuacji tego procesu, a także poprawy istniejących i budowania nowych programów partnerskich połączonych wspólną wizją przyszłości. Stworzył on unikalną okazję do dyskusji na temat różnorakich problemów, z jakimi zmagają się zarówno centra nauki, jak i partnerzy.

Celem Szczytu było poinformowanie kolejnych decydentów, naukowców, globalnych firm i międzynarodowych instytucji o istotności współpracy z rozsianymi po całym świecie centrami nauki. Tego rodzaju współpraca stanowi krok w kierunku realizacji wspólnego celu, jakim jest zbudowanie mostu między społeczeństwem, a nauką i technologią, a przez to rozwiązanie wielu globalnych problemów. Centra nauki to nie tylko miejsca, w których odwiedzający mogą obejrzeć interesującą prezentację czy miło spędzić czas w deszczowe popołudnie. Są to wyjątkowe instytucje, których zadaniem jest transformacja sposobu myślenia i działania osób w każdym wieku. Zacieśnienie współpracy umożliwi zaangażowanie społeczeństwa w kwestie związane z nauką i technologią na wyższym strategicznym poziomie niż kiedykolwiek w przeszłości. Jednocześnie partnerstwo to umożliwi stworzenie klimatu, w ramach którego wszystkie strony będą sobie nawzajem udzielać wsparcia.

W związku z powyższym, centra nauki na całym świecie wraz z partnerami zobowiązały się do realizacji celów zapisanych w Deklaracji z Mechelen »