Projekty badawcze

Nie mamy pewności, jakie mechanizmy będą sterować naszym życiem za dekadę. System edukacji formalnej nie zawsze potrafi sprostać przygotowaniu absolwentów do warunków rządzących współczesnym, szybko zmieniającym się światem. Uczniowie mają problem z nabywaniem w szkole umiejętności, które będą im niezbędne do funkcjonowania w nieokreślonej rzeczywistości. Co zrobić, żeby wchodzący w życie człowiek wiedział, jak poruszać się w przestrzeni społecznej i zawodowej, był spełniony i szczęśliwy?

Niezbędne jest wykształcenie w nim kompetencji kluczowych w XXI wieku, czyli umiejętności funkcjonowania w otaczających go sieciach społecznych i informacyjnych. To zdolność krytycznej analizy przyswajanych treści, weryfikacji i adaptacji tych, które są prawdziwe i istotne. Uczący się musi być w centrum procesu nauczania, ma się stać jego podmiotem – inicjującym, aktywnym i krytycznym. Tak właśnie w Koperniku podchodzimy do uczenia się, proponując wiele różnych projektów edukacyjnych, skierowanych do różnych grup odbiorców. Dlatego w projekcie „Szkoła bliżej nauki” stawiamy na zacieśnienie relacji edukacji z nauką tak, aby nauczyciele potrafili stosować badawczą metodę nauczania i wspierać uczniów w przyjmowaniu takiej postawy w procesie uczenia się, by tym samym mogli nabywać istotnych kompetencji.

Naukowcy w projekcie

W drugim roku projektu w każdej szkole nauczyciele z uczniami zrealizują jeden z czterech proponowanych projektów badawczych we współpracy z naukowcami. Centrum Nauki Kopernik zaangażowało w tym celu czworo badaczy, którzy chcą pewien element swoich badań zrealizować z uczniami. Są to osoby zaangażowane w popularyzowanie nauki, prowadzące zajęcia w szkołach, otwarte na kontakt i współpracę z nauczycielami.

Proponowane projekty badawcze są różnorodne i dotyczą różnych dziedzin nauki: chemii, fizyki i biologii, a ich realizacja wymaga niekiedy użycia narzędzi cyfrowych i matematyczno-informatycznych, a co za tym idzie – aktywnego uczestnictwa i współpracy między nauczycielami różnych przedmiotów.

Naukowcy i projekty badawcze:

  • Magdalena Osial – chemik, projekt „Koroduj” na temat korozji, który obejmie badanie wpływu czynników zewnętrznych na wytrzymałość metali oraz wpływ produktów korozji na wzrost roślin.
  • Dariusz Aksamit – fizyk medyczny, projekt „Radon – zmierz to” poświęcony naturalnej promieniotwórczości, głównym zadaniem będzie zbudowanie układu do odczytu detektorów radonu i wykonanie pomiarów w domu, szkole, okolicy.
  • Barbara Pietrzak – ekolog, biolog ewolucyjny. Projekt pod nazwą „Środowisko czyni zwierzę” to próba odpowiedzi na pytanie, w jaki sposób środowisko, np. obecność drapieżników, kształtuje zachowania rozwielitek (Daphnia).
  • Marcin Grabowski – entomolog (specjalista od owadów), projekt „M3 dla pszczoły” poświęcony owadom i testowaniu różnych rodzajów domków dla owadów pod kątem zasiedlania ich przez zapylacze.

W czasie realizacji projektów naukowcy we współpracy z nauczycielami będą opracowywali publikacje popularnonaukowe z przebiegu i wyników projektów.
Więcej na temat naukowców i projektów badawczych oraz wyposażenia niezbędnego do ich przeprowadzenia znajdziesz w broszurach.

Dla nauczycieli

Aby przygotować siebie i swoich uczniów do badań, nauczyciele otrzymają opisy projektów badawczych wraz z sugerowanym harmonogramem ich realizacji, a następnie materiały edukacyjne w postaci bazy wiedzy z zakresu problematyki poruszanej w projektach. We wrześniu 2018 roku w Koperniku odbędą się całodniowe warsztaty dla nauczycieli, prowadzone również przez naukowców. Podczas tego spotkania nauczyciele będą mieli okazję do rozwiania wątpliwości dotyczących realizacji projektów badawczych, przeprowadzą w grupach eksperymenty i pomiary, które przygotują ich do dalszej pracy projektowej z uczniami. Nauczyciele będą mieli możliwość nawiązać bliższą współpracę z nauczycielami z innych szkół, które będą realizowały ten sam projekt, a także wypracować sposoby komunikacji z naukowcami. Ważnym punktem wrześniowych warsztatów będą odwiedziny hubów – stoiska nauczycieli realizujących projekty badawcze w Klubach Młodego Odkrywcy, Konstruktorów Marzeń oraz nauczycieli realizujących projekt Esero.

Na początku października ruszą projekty badawcze w szkołach. W trakcie ich realizacji grupy uczniów i nauczycieli wspólnie zaplanują pracę nad badaniem, rozdzielą zadania, ustalą sposób zbierania danych, ich analizy i prezentacji wyników. Każdy z zespołów projektowych po zakończeniu badawczego etapu prac (np. pobieraniu próbek) przeprowadzi analizę zebranych danych, opracuje wnioski z badań oraz przygotuje prezentację dotyczącą całego procesu realizacji projektu badawczego w szkole. Nauczyciele będą dokumentowali postępy prac w dziennikach laboratoryjnych, które będą stanowiły bazę wiedzy dla naukowca przygotowującego publikację popularnonaukową. Projekt zakończy opublikowanie artykułów popularnonaukowych oraz konferencja podsumowująca dla nauczycieli, planowana na czerwiec 2019 roku.

Projekty badawcze będą realizowane we współpracy z opiekunami merytorycznymi oraz naukowcami, dzięki czemu zarówno nauczyciele, jak i uczniowie będą mieli możliwość nawiązania bezpośrednich relacji i aktywnej współpracy.