Świat w ruchu

Otaczający nas świat nieustannie znajduje się w ruchu. Poruszają się elektrony, atomy, cząsteczki, światło, dźwięki, maszyny, planety. Nasze ciało również: chodzimy, biegamy, śmiejemy się, dotykamy różnych przedmiotów… Ludzie od zawsze starali się odkryć i zrozumieć prawa rządzące ruchem. Obserwowali zarówno ruch planet na niebie jak również badali zjawiska związane z poruszaniem się małych cząstek takich jak elektrony. Zdobytą wiedzę wykorzystują do tworzenia ułatwiających życie maszyn i narzędzi.
Wystawa ta będzie poświęcona zjawiskom związanym z ruchem. Poznamy tu m.in. zasady poruszania się elektronów, molekuł, fal świetlnych i dźwiękowych, maszyn, a także człowieka. Interaktywne eksponaty będą demonstrować zjawiska i przedmioty znane nam z codziennego życia.

Będziemy tu eksperymentować w następujących działach wystawy:

• Zawirował świat
Dlaczego nie spadamy z kolejki górskiej? Czy coś może się samo toczyć pod górę? Dlaczego wszystko z czasem hamuje? Zbadamy tu reguły rządzące ruchem. Dowiemy się np. tego, że dziwne uczucie, jakiego doznajemy podczas zjazdu kolejką, to nie tylko strach i podniecenie. To także efekt ruchu naszych narządów wewnętrznych, które ocierają się o siebie pod wpływem zmieniającego się przeciążenia, wciskającego nas w siedzenie lub wyrzucającego z fotelików.

• Falowanie, falowanie
Fale przenoszą energię z jednego miejsca na drugie Myśląc o nich najczęściej wyobrażamy sobie wzburzone morze. Ale falami są też światło i dźwięk. Będziemy tu badać własności ruchu falowego. Przekonamy się, że nasz własny głos dociera do naszego ucha nie tylko przez powietrze, ale i poprzez drgające kości czaszki. Spróbujemy głosem narysować kształty na ekranie. Będziemy mogli poczuć działanie fali sejsmicznej. Sprawdzimy, co jest szybsze: huragan czy fala dźwiękowa?

• Ruszaj się jak człowiek
Ludzkie ciało to przykład wspaniale zaprojektowanego i zbudowanego mechanizmu – 206 kości, 240 stawów, blisko 500 mięśni, zmysł równowagi i niezawodna koordynacja ruchów. Czy roboty staną się kiedyś równie sprawne jak my? Np. budowa ludzkiej dłoni jest tak skomplikowana, że konstruktorzy robotów wciąż jeszcze nie są w stanie dokładnie jej odtworzyć. Dzięki specjalnej rękawicy zobaczymy, jak zachowują się stawy, mięśnie i ścięgna naszej dłoni. Wypróbujemy też sztuczne ramie - spróbujemy nim zbudować wieżę z klocków.

• Wiry i fontanny
Powietrze, woda, gęsty kisiel i kuleczki rtęci, a nawet asfalt – to dla fizyka płyny. Badając ich ruch dowiemy się m.in, dlaczego tornada pustoszą Amerykę. Będziemy mogli sami wytworzyć tornado i próbować zmienić jego kształt. Zobaczymy tu także, jak człowiek wykorzystał zjawiska związane z przepływem płynów do zbudowania samolotu czy łodzi podwodnej.


• Wielka maszyna

To instalacja złożona z kilkunastu dźwigni, przekładek, turbin oraz z pojemnika wypełnionego kolorowymi piłeczkami. Zwiedzający, niejednokrotnie używając swoich mięśni, wprowadzą w ruch kolejne elementy Wielkiej Maszyny, a one będą transportować piłeczki. Świadome wykorzystanie możliwości tego urządzenia pozwoli poznać prawa Newtona i inne prawa mechaniki, a także zrozumieć zasady działania maszyn prostych, m.in.: dźwigni, przekładek, turbin.




• Obroty ciał niebieskich

Nauczymy się więcej o sile grawitacji, jak można ją pokonać oraz czym jest lewitacja.

• Uliczka Faradaya
W tym dziale dowiemy się, jaką rolę w powstawaniu prądu elektrycznego odgrywają elektrony oraz inne nośniki ładunku elektrycznego., Przekonamy się m.in. jak przy użyciu magnesu wytworzyć prąd.



• Latający cyrk

Dlaczego działanie Wahadła Foucaulta jest dowodem na ruch obrotowy Ziemi? Jak zbudowana jest rakieta na wodór? Będziemy tu mogli także przejechać rowerem po cienkiej linie zawieszonej na wysokości pierwszego piętra. Dlaczego nie spadniemy?




Wystawa Świat w ruchu znajduje się w fazie realizacji. Interaktywne eksponaty są zaprojektowane i wykonywane przez holenderskie konsorcjum Bruns oraz Northern Light. Wykonawcami multimediów jest holenderska agencja KissTheFrog. Część eksponatów wystawy wytwarzane jest samodzielnie przez Centrum Nauki Kopernik. Zostanie ona otwarta dla publiczności w połowie 2010 r. wraz z pierwszym modułem budynku Centrum Nauki Kopernik.